چهارشنبه, 25 ارديبهشت 1398 ساعت 02:00

اطلاعات تکميلي

  • بانک مرکزی مشخص کند چه کسانی به تعهداتشان عمل کرده اند؛

جنگ فهرست ها برای ردیابی دلارهای گم شده

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

عصراقتصاد: پدرام سلطانی، نایب‌رییس اتاق ایران، براین باور است که بانک مرکزی باید در کنار انتشار فهرست دریافت‌کنندگان ارز دولتی و نیمایی، فهرست دومی منتشر کند تا مشخص شود چه کسانی کالا وارد کردند و در عمل به‌تعهداتشان عمل کرده‌اند و چه کسانی کالا وارد نکرده و ارز را به کشور بازنگردانند. به این ترتیب دلارهای گم شده ردیابی خواهد شد.

اواسط شهریور ماه بود که بانک مرکزی تکالیف جدیدی را برای صادرکنندگان در قالب پیمان سپاری ارزی اعلام کرد. همتی رئیس کل بانک مرکزی در این باره گفت: پیمان سپاری ارزی برای صادرکنندگان ضروری شده است و صادرکنندگان قبل از صادرات باید تعهدنامه ای را امضا کرده و متعهد شوند که ظرف2 ماه ارز حاصل از صادرات خود را به کشور وارد کنند. وی افزود: مطمئن هستیم با توجه به اینکه قیمت ارز برای صادرکنندگان خوب شده است، باید ارز حاصل از صادرات خود را به داخل از کشور بیاورند تا جریان واردات و صادرات به خوبی انجام شود.
از آن زمان تاکنون، این سیاست مخالفان و موافقان خاص خود را پیدا کرده است. در این بین عمده مخالفان پیمان سپاری را متولیان صادراتی و افرادی که به نحوی منافعشان با صادرات گره خورده است، تشکیل می دهند که دلایل عجیب و متناقضی را برای مخالفت خود مطرح می کنند در حالی که برخی کارشناسان علت عدم استقبال از این ابزار کنترلی را به خطر افتادن منافع عده ای صادرکننده می دانند.
به اعتقاد کارشناسان، استقبال از این پیمان بسیار کم است چراکه با منافع صادرکننده در تضاد است چون صادرکننده تمایل دارد تا نرخ ارز بالاترین نرخ در بازار باشد نه نرخ های مبادله ای، نیما و ...  بنابراین علت اینکه از این پیمان استقبال نمی کنند وجود بازار آزاد با قیمت های بالاتر است.
درپی اعلام وزیر امور اقتصادی و دارایی مبنی بر عدم بازگشت ارزهای حاصل از صادرات، بسیاری از صادرکنندگان در رسانه‌های خود این موضع را گرفتند که بخش زیادی از ارزهای صادراتی را در قالب واردات مواد اولیه هزینه کرده‌اند؛ ادعایی که به تازگی از سوی مشاور اقتصادی وزارت اقتصاد که چند هفته‌ای است سمت خود را واگذار کرده، رد شد. براساس تازه‌ترین موضع وزارت اقتصاد، 30میلیارد دلار از مجموع ۴۰ میلیارد دلار ارز حاصل از صادرات، نه به صورت کالا و نه به هیچ صورت دیگری وارد کشور نشده است.
اما این اظهارات به گفته فعالان بخش خصوصی، جو بدی علیه صادرکنندگان بر پا کرده است. بر همین اساس، با دعوت از متولی بانک مرکزی به اتاق ایران، درخواست کردند به جای اعلام آمارهای متناقض، این نهاد پولی که منبع اصلی تامین و تخصیص ارز است، برای رفع شبهات و ردیابی ارزهایی که وارد چرخه اقتصادی نشده یا به تعبیری گم شده، اقدام به انتشار آمار رسمی در این زمینه کند؛ چراکه مسوولیت بازگشت ارز صادراتی بر عهده بانک مرکزی بوده و آمار اعلامی این نهاد رسمیت دارد.
در همین رابطه، پدرام سلطانی، نایب‌رییس اتاق ایران، هم براین باور است که بانک مرکزی باید در کنار انتشار فهرست دریافت‌کنندگان ارز دولتی و نیمایی، فهرست دومی منتشر کند تا مشخص شود چه کسانی کالا وارد کردند و در عمل به‌تعهداتشان عمل کرده‌اند و چه کسانی کالا وارد نکرده و ارز را به کشور بازنگردانند.
اما از سوی دیگر، وزیرصنعت، معدن و تجارت نیز با حضور در مجلس، به مسائل ارزی ورود کرده و از ردیابی مصرف و تخصیص ارز در کشور خبر داد. به گفته رضا رحمانی، از این پس دریافت ارز و هزینه‌کرد آن کاملا ردیابی و محدودیت‌های آن رعایت می‌شود و در عین حال اجازه رانت خواری به کسی داده نخواهد شد.
عدم بازگشت ۷۵ درصد ارز صادراتی، موضوعی است که از سوی مسئولان وزارت اقتصاد طی روزهای اخیر اظهار و تایید شده است که به گفته یک اقتصاددان، در این میان صادرکنندگان از یک طرف مواد اولیه تولید را با دلار ۱۰ هزار تومانی سامانه نیما وارد می‌کنند اما حاضر نیستند درآمدهای صادراتی خود را به سامانه نیما برگردانند.
مساله فرارهای ارزی صادرکنندگان، اولین بار توسط فرهاد دژپسند - وزیر امور اقتصادی و دارایی - در اواخر سال گذشته و در جلسه شورای گفت‌وگوی دولت با بخش خصوصی مطرح شد. او در این نشست گفت که «بر اساس آخرین ارزیابی‌های صورت گرفته در طول این ماه‌ها حدود هشت میلیارد دلار از ارز صادراتی به کشور بازگشته که از این رقم ۶.۵ میلیارد دلار آن مربوط به پتروشیمی‌ها و عرصه‌های فولادی می‌شود».
دژپسند همچنین در جلسه مشترکی که نهم اردیبهشت امسال با کارآفرینان داشت، دوباره این موضوع را مطرح کرد و گفت که از مجموع ۴۰ میلیارد دلار صادرات غیرنفتی فقط ۱۰ میلیارد دلار آن به کشور بازگشته است.

چرا بازگشت دلارهای صادراتی مساله است؟

اما چرا بازگشت ارز توسط صادرکنندگانی که محصولات خودشان را صادر می‌کنند حالا مساله شده است؟ مساله اصلی در واقع به صادرکنندگان برنمی‌گردد، بلکه در واقع مساله میزان یارانه و تسهیلاتی است که این اقشار از دولت می‌گیرند.
انواع معافیت‌های مالیاتی، صادراتی، گمرکی، انرژی و حتی آب و انرژی ارزان برای تولید مواردی است که دولت به تولیدکنندگان می‌دهد و در عوض حالا که در این شرایط خاص اقتصادی به ارز نیاز دارد از آنها انتظار دارد که پول‌هایشان را به کشور برگردانند. در این‌باره یک اقتصاددان به شرح آنچه در ماجرای فرار ارزی اتفاق افتاده است می‌پردازد.

از طرح بانک مرکزی استقبال نمی‌شود

در این باره افشین خانی، اقتصاد دادن در گفت و گو با ایسنا، با اشاره به آمارهای ارائه شده توسط وزیر اقتصاد مبنی بر عدم بازگشت ۳۰ میلیارد دلار از صادرات ارزی، اظهار کرد: بانک مرکزی با ارسال ابلاغیه به صادرکنندگان اعلام کرد که می‌توانند از ارزهای صادراتی خود برای واردات اقلام مورد نیاز خود یا سایر واردکنندگان استفاده کنند. با این حال تا به حال صادرکنندگان از این طرح استقبال نکرده‌اند.
این اقتصاددان با اشاره به استفاده صادرکنندگان از دلار ۱۰ هزار تومانی سامانه نیما برای واردات مواد اولیه و سایر عوامل تولید اضافه کرد: از طرف دیگر همین صادرکنندگان امید دارند که ارزهای حاصل از صادرات خود را به نرخ سامانه سنا بفروشند یا اگر قرار است به نرخ بازار ثانویه آن را عرضه کنند با واردکنندگان وارد مذاکره شوند.

اظهارنامه‌ها شفاف است

او با بیان اینکه صادرکنندگان تمایل دارند ارزشان را در یک بازار توافقی بفروشند، اظهار کرد: احتمال می‌رود صادرکنندگان منتظر تشکیل بازار متشکل ارزی هستند تا اتفاقات آن بازار را رصد کنند و ببینند که بر مبنای آن اخباری که ارائه شده است آیا صادرکنندگان امکان چانه‌زنی دارند یا نه؟
خانی همچنین به شفاف بودن اطلاعات مربوط به حجم صادرات انجام شده توسط صادرکنندگان نیز پرداخت و گفت که بر اساس اظهارنامه‌های صادراتی که وجود دارد مشخص است که هر صادرکننده چقدر صادرات انجام داده است و چقدر باید ارز به کشور برگرداند.
خواندن 84 دفعه

نظر دادن

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

اخبار مرتبط

نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری عصر اقتصاد بلامانع است. عصر اقتصاد مسئولیت مطالب از سایر منابع را عهده دار نمی باشد. 1395